1- گروه مدیریت دولتی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
2- گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران. ، dhp748@gmail.com
3- گروه مدیریت بازرگانی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
چکیده: (1383 مشاهده)
هدف: فرایند بودجهریزی مؤثرترین ابزار در اداره امور عمومی کشور به شمار میرود که مملو از پیچیدگیها و مسائل گوناگون است. این مطالعه باهدف واکاوی تجربیات نمایندگان مجلس شورای اسلامی بهمنظور شناسایی موانع بودجهریزی مؤثر در طی قانونگذاری انجامشده است.
روششناسی (رویکرد): مطالعه با رویکرد کیفی و به روش تحلیل محتوا انجام شد. مشارکتکنندگان شامل 15 نفر از نمایندگان ادوار مجلس شورای اسلامی بودند که به روش هدفمند انتخاب شدند. بهمنظور شناسایی عمیق موانع چندبُعدی در فرایند بررسی و تصویب لایحه بودجه سالانه، جمعآوری دادهها با استفاده از مصاحبه نیمهساختارمند انجام گردید. جمعآوری و تجزیهوتحلیل دادهها بهطور همزمان انجام شد و تا اشباع دادهها و شناسایی موانع اصلی بودجهریزی مؤثر ادامه یافت.
یافتهها: یافتههای پژوهش شامل 5 طبقه اصلی؛ فقدان شفافیت و پاسخگویی، فقدان صلاحیت نمایندگان در قانونگذاری، منافع شخصی، حزبی و حوزه انتخابیه، دستکاری بودجه و موانع قانونی و وکالت عمومی میشود. این یافتهها نشاندهنده وجود موانع متعدد در شفافیت، نمایندگی، شایستگی، در کنار تأثیر شیوههای شخصی، حزبی و دستکاری بودجه است که به دنبال ناکارآمدی نظاممند، پویایی سیاسی و تعارض منافع میان افراد، نهادها و گروههای متعدد بهوفور میپیوندد.
ارزش/اصالت پژوهش: این پژوهش با رویکردی کیفی و مبتنی بر تجربه واقعی نمایندگان مجلس، به شناسایی موانع چندبُعدی بودجهریزی مؤثر در نظام قانونگذاری پرداخته است. ارزش آن در ارائه بینشی کاربردی برای بهبود شفافیت، پاسخگویی و کارآمدی فرایند بودجهریزی کشور نهفته است.
پیشنهادهای اجرایی/پژوهشی: گنجاندن دانش برآمده از تجربیات قانونگذاران در امر سیاستهای بودجهای، میتواند چارچوب عادلانهتر و مؤثرتری را در راستای تقویت حاکمیت کشور و تأمین منافع ملی ارائه نماید.
نوع مطالعه:
پژوهشي |
موضوع مقاله:
حاکمیت دریافت: 1404/7/2 | پذیرش: 1404/7/23